हितोपदेश. 31. थ्‍व मस्‍साया जुजु लमूएलयात कनातःगु उपदेश वया मामं स्‍यनातःगु उपदेश खः -- हे जिमि काय्‌! जि न्‍हापांम्‍ह काय्‌! जिं भाकल यानाः दुम्‍ह काय्‌! थःगु तागत मिसातय्‌गु निंतिं फुके मते, सुनां जुजुतय्‌त पतन याइ। हे लमूएल! जुजुतय्‌सं दाखमद्य त्‍वनाः जुइ मज्‍यू, शासकतय्‌सं अय्‌लाः त्‍वनेत नसु चाये मज्‍यू। मखुसा इमिसं न्‍याय कानूनया खँ ल्‍वःमंकी, अले क्‍वत्‍यय्‌काः च्‍वनेमाःपिन्‍त न्‍याय बीगु ल्‍वःमंकी। अय्‌लाः धयागु ला दुःखं कयाः सीत्‍यंपिनिगु निंतिं खः, अले नुगः मछिंपिनिगु निंतिं खः। इमिसं त्‍वनाः थःगु दुःख ल्‍वःमंकी, अले नुगः मछिंगु तंकी। नवाये मफुपिनिगु निंतिं नवाना ब्‍यु, हाःनाः मदुपिनिगु निंतिं न्‍याय याना ब्‍यु। चीमि व हाःनाः मदुपिनिगु न्‍यायया निंतिं सः ल्‍ह्वँ, अले इमिगु रक्षा या। धात्‍थें भिंम्‍ह कलाः सुयात दइ? व ला हिरा मोती स्‍वयाः मूवं। वया भाःतं वयात दुनुगलं विश्वास याइ, अले वयात मगाःमचाः धयागु छुं दइ मखु। जिवंकाछि वं थः भाःतयागु भिं जक याइ, गुबलें छुं स्‍यंकी मखु। वं उन व सुति कापः मुंकाः थःम्‍हं हे थानाः गुबलें सुम्‍क च्‍वनी मखु। वं ब्‍यापारीतय्‌ जहाज थें तापाकंनिसें थःगु नसा हइ। व सुथ न्‍हापां दनी। अले थः छेँजःपिनिगु निंतिं नसात्‍वँसा दय्‌की। अले च्‍यः भ्‍वातिंतय्‌त ज्‍या इनाबी। वं थःम्‍हं मुंकूगु धिबां बांलाःगु बुँ मालाः न्‍याइ। अले दाख पी। वं तसकं मेहनत यानाः ज्‍या याइ, थःगु ज्‍या यायेत वया लप्‍पा बल्‍लाः। वं थःगु ज्‍याया मू बांलाक थू, अले चान्‍हय्‌ तक नं वं ज्‍या यानाच्‍वनि। वं थःम्‍हं हे कपाय्‌ फ्‍यनी, कापः थाइ। वं चीमि व हाःनाःमदुपिन्‍त नुगः चक्‍कंकाः ग्‍वाहालि याइ। च्‍वापु गाःसां वयात छुं धन्‍दा मदु। छाय्‌धाःसा वया छेँ च्‍वंपिं सकसिगु निंतिं गाक्‍क लुमुगु वसः दु। थःगु लासाफांगा वं थःम्‍हं हे दय्‌की, अले भिंगु सुति कापःयागु वसः पुनी। वया भाःतयात शहरया तःधंपिं मनूत मध्‍यय्‌ छम्‍ह धकाः सकसिनं म्‍हसीकी। वं कापः थानाः बन्‍जाःतय्‌थाय्‌ मीयंकी। व गछे दुम्‍ह व सकसिनं हनाबना तय्‌काच्‍वंम्‍ह खः। कन्‍हय्‌या वयात चिन्‍ता मदु। वयागु खँ बुद्धिं जाः। वयागु म्‍हुतुइ न्‍ह्याबलें भिंगु सल्‍लाह दयाच्‍वनी। वं थः छेँजःपिनिगु बांलाक सुसाःकुसाः याइ, भचा हे उसि चाइ मखु। वया मस्‍तय्‌सं वयात सुवाः बी, वया भाःतं नं वयात च्‍वछायाः धाइ -- “यक्‍व मिसातय्‌सं बाबांलाःगु ज्‍या याःगु दु, तर छं इपिं सकसितं त्‍याकूगु दु।” हिसिं झंगः लाये यः, बांलाः ब्‍वयावनी। तर परमप्रभुयात मानय्‌ याइम्‍ह मिसा च्‍वछाये बहः जू। वयागु मेहनतयागु सिरपाः वयात ब्‍यु। वं याःगु ज्‍याया निंतिं सकसियां न्‍ह्यःने वयात तःधंकि।