मत्याल. 22. येसु ओसोवने लोकुरिह्‌कु पुन्‍पिह कीयनाङ पीटोङ वेहता बोटटोग़. ओग़ इतोग़, देवुळताङ राजेम कीयनव अडोङ इहलेह्‌का आंदुङ. वग़ोग़ राजाल मतोग़, तना मग़ना मर्मिह्‌कु उंद कुळ्प ईतोग़. ओग़ु मर्म-कुळ्‍पतुह्‌क वायलाह बोन-बोन मुने वेहच मतोग़, ओन-ओन केयिस ततलाह इनजि तनाङ ओर्युलतोरिन लोहतोग़. मति ओर केयता मुलु “माट वावोम!” इनजोर इतोर. “वावोम” इनजोर इताह्‌कु पया ओसो उय्‍तुर ओर्युलतोरिन राजाल इह इन्‍ज लोहतोग़, “ऊळाट, मियेनाह्‌कु नना नावा कुळ्‍पतुन तयर कीतन. नावाङ असलताङ कुरा-पीयोङ ओसो कोंदाङ हव्‍कतन, पुला बाताल वेस तयरे मन्ह्‌ता. जावा उंडलाह मीट मात्रम दटु, इनजि केयता मुडुन वेहाटु,” इनजोरे राजाल ओर्युलतोरिन लोहतोग़. मति वेर इचोन वेहचाय, राजाना पोल्‍लोतुन पर्वा केवालेवा, उय्‍तुर तमाङ पोलह्‌कनके अतोर, उय्‍तुर बारा वीकुरतुह्‌क अतोर, ओसो उय्‍तुर बारा राजाना ओर्युलतोरिन पोसि, ओरिन उस्‍किस-पास्‍किस, नल्ह्‌चि हव्‍कतोर. इदिन ऊळिसि राजाह्‌क पका ओङ वाता, पया तनाङ सीपय्‍किन लोहचि, ओर हव्‍कतोरिनु कतम बूळे कीसि, ओरा नाटुन ओग़िसीतोग़. अस्‍के राजाल तनाङ ओर्युलतोरिन इतोग़, “मर्म-कुळ्प इतेक तयरे मन्ह्‌ता, मति केयता मुल कोनि इद कुळ्‍पतुह्‌क ओप्‍पोर. अदिह्‌क मीटु अग़िनगा, गोटुस्‍कनगा, बजर्कनगा अनजि बेच्वुर दोर्किह्‌तोर, अच्वुरिन मर्म-कुळ्प तिंदलाहि केयिस ताट.” पया ओर्युलतोर अहे कीतोर-अग़िनगा अनजि नेह्‌नोर-लाग्‍वोर बेच्वुर ओरिह्‌क दोर्कतोर, अच्वुरिन सबेटोरिन गुम कीसि ततोर. अस्‍के तिनवालोर मर्म-मंडामेंड तुत्‍ने आतोर. पया राजाल वेर वाता मुडुन ऊळ वातोग़, अस्‍के मर्मतेनाह्‌क बेसताङ गेंदेङ केग़वोग़ वग़ोग़ मन्‍कल ओन्‍क दिसतोग़. “इंगो रा तमो, मर्मिह्‌क बेसताङ गेंदेङ केग़वा निमा मर्म-मंडातगा बह नेङतिन, डा?” इनजि राजाल वेन ताल्ह्‌कतोग़. अह इतस्‍के वेना तोड वाग़ता. राजाल पया तनाङ आजोङ आयवालोरिन केयिस इतोग़, “वेनाङ कय्‍किन-काल्‍किन दोहचि, वेन पलत मुर्गंगाते पोहचीम्ह्‌ट. अगा मनवालोर अळयना-केयना, मुडुर-मुडुर पल्‍क कोग़्‍कना इह कीसोर मंदनुर.” इद पुन्‍पिह कीयनद पीटोता अर्तम इह मन्ह्‌ता. देवुळि तना राजेमता बर्कत ईयलाह केयतोरु वेल्‍लाटोरे मन्ह्‌तोर. मति तानाङ पोल्‍लोङ केंजिसि तानके वावालोरु (इतेके देवुळि आचतोरु) उय्‍तुरे मन्ह्‌तोर. पया परुसिर अग्‍डाह पेसिसि, कतमतोर उंद जागा कलियिसि, येसुन बह कीस तेला, ओना वळ्ह्‌कनद पोल्‍लोते, ओन एग़्‍किह कीसि तप तोहतकल, इनजि आय्‍डा कीतोर. अह कीसि, ओर तमाङ कग़यवालोर ओसो एरोद राजाना तुंगातोर उय्‍तुरिन येसुन ताल्ह्‌कलाह लोहतोर. “गूरु, निमा सेतेम मन्कनिन आसि, देवुळता अग़ सेतेमते तोहतह्‌निन, इनजोर माट पुह्‌नोम. निमा लोकुरा मोकम ऊळिस वळ्ह्‌कविन, इद माक एर्काये. अह इतेक माक उंद पोल्‍लो वेहा. रोम सर्करतुह्‌क सिद्‌वा दोहतनद मावा अडोना अडम मन्ह्‌ताया, इलेया? नीवा विचर बह मन्ह्‌ता?” इनजि येसुन वेर ताल्ह्‌कतोर. वेरा कोंटेतनमतुन पुनजि, येसु वेरिन इतोग़, “ए सोङ केवालोरिर, नाक बाराह्‌क एग़्‍किह कीयलाह ऊळिह्‌‍निर? नाक सिद्‌वा दोहतनद उंद रुप्‍या-बंडि तोहाट.” अस्‍के वेर उंदि रुप्‍या-बंडि तोहतलाह ततोर. ईतस्‍के येसु वेरिन ताल्ह्‌कतोग़, “इद बंडटगा बोना पोटो ओसो पेदिर रासतद मन्ह्‌ता?” ओर इतोर, “रोम सर्करता राजानाये!” इदिन केंजिसि येसु इतोग़, “अगा राजाना पेदिर मन्ह्‌ता इतेके ओन्‍के दोहचीम्ह्‌टु. मति बेदिन देवुळ ताल्ह्‌किह्‌ता, अदिन देवुळतुह्‌क दोहचीम्ह्‌टु.” येसु वळ्ह्‌कतद इद पोल्‍लोतुन केंजिसि वेर बयल आतोर. अह कीसि येसुनग्‍डाह पेसिस अतोर. (यहुदिरगा सदुकिर इनवालोर उंद तुंगातोर मतोर; मन्‍कलोर हासि मल्‍स जीवा अरवोर इनजि वेर इंदुर). अदे दिया उय्‍तुर सदुकिर येसुन एग़्‍किह कीयलाह ओनगा वासि ताल्ह्‌कतोर, “गूरु, मोसानाङ अडोङ वेहतपु, बोग़ाय मग़मियाळ लेवाय हातोग़ इतेके, ओना रांडे मुतेना संगे ओना तमोग़ जोळेम आसि, तमदादाना लोता लोन निल्‍पिह कीयना. ऊळा, मयगा तमोग़ एळ्‍वुर मतोर. मुनेतोग़ बेरोग़ मुते ततोग़, मति मग़-मियाळ आयवाये हातोग़, पया ओना मुते ओना तमिह्‌क आता. इद्रमलेह्‌का मनेक मनेक वेग़वन तमोग़ मग़-मियाळ आयवाये हातोग़, हातस्‍के ओसो ओर्वोग़ तमोग़ तान जोळेम आतोग़. ओग़वने हातोग़, इद्रमलेह्‌का तमोग़ एळवुर आसि, ताना संगे जोळेम आसि हातोरे. कतमतोर हातापया, अद आंचाळ वने हाता. इंजेक माक वेहा, हातोर मल्‍स जीवा अरयनद वेलाते, ओर जीवा अरतस्‍के, तमोग़ एळवुरग्‍डाहि अद आंचाळि बोना मुते आयग़ा? अद इतेके कतमतोराय मुते आस मता!” इनजि सदुकिर इतोर. हामुरताहि जीवा अरयनदिन बय्‍तळ लोकुरे नमिह्‌तोर इनजि तोहतलाह, वेर इह ताल्ह्‌कतोर. अस्‍के येसु ओरिन इतोग़, “हामुरताहि जीवा अरयना लोप्पा देवुळता सास्‍त्रम बाताङ वेहतह्‌ता, अविन मीट पुनविर, ओसो हामुरताहि तेग़्‍किह कीयलाह देवुळता लावतुन वने पुनविर, अदिह्‌क मीटु गंगात लेसतप मह्‌निर. हातोर मल्‍स जीवा अरयनुर अस्‍के, ओरु जोळजंतुर आयोर वने, ओसो जोळजंतुर कीस एवोर वने. मति ओरु देवुळदीपताङदेवतुल्‍कना लेह्‌का मर्मिङ आयवाय मंदनुर. मति हातोर मल्‍स जीवा अरयनुर, ताना लोप्पा देवुळि सास्‍त्रमते वेहच मता, अदिन मीट अर्विसि, ताना अर्तम बेस्‍केन पुनविरा? मावा मुनेतोर पेदल्‍क अब्रहम मुय्‍तोग़, इसक मुय्‍तोग़, याकुब मुय्‍तोग़ वेर हातापया वेल्‍लाङे दियाने देवुळि इह वेहच मता, ‘अब्रहम, इसक, याकुब वेर मोळ्‍कनद देवुळतन ननान आंदन!’ देवुळतुन हातोर मोळ्‍कोर, मति जीवात मनवालोरे मोळ्‍किह्‌तोर, इतेके देवुळि अह इनदनस्‍के ओर मुवुराङ हातोराङ जीवाङ मंदुङे, इद मीक तेळियोया?” इनजि येसु सदुकिरिन इतोग़. येसु इचोन वळ्ह्‌कतस्‍के, अगा सर्ने मता लोकुर ओनाङ काग़्हतनाङ पोल्‍लोन केंजिसि बामतोर. येसु सदुकिरिन मेसेह्‌ने कीस मतोग़ इनजि वेर परुसिर तेळियताह्‌कु गुम आसि येसुनके अतोर. ओरग्‍डोग़ ओर्वोग़ सास्त्रमगूरु येसुना पट ऊळलाहि ओन ताल्ह्‌कतोग़, “मोसानाङ अडोना सास्‍त्रमतगा सबेट्क बेरा अडो बेद आंदु, गूरु?” येसु इतोग़, “ ‘नीवा सामि देवुळतुनु निमा पूरा बुदताहि, पूरा जीवाताहि, पूरा विचरताहि जीवा कीमु.’ इदे अडो सबेट्क बेरा ओसो मोदुल अडो आंदु. ओसो तेनाय लेह्‌का दुस्रा अडो इदु: ‘नीक निमा बेचोन जीवा कीय्ह्‌निन, अचोन दुस्रोरगा जीवा कीमु.’ इव रेंड अडोङ इतेके मोसाना सबे अडोना ओसो देवुळता कबुरतोरा पूरा काग़्हमुळता मोदुल आस्‍ता,” इनजि येसु इतोग़. पया परुसिर येसुना सर्ने गुम आतस्के, येसु ओरिन ताल्ह्‌कतोग़, “देवुळ लोहवाल किर्स्तु इनवाल पिसिह केवाल, वेना मेटे मीवा विचर बह मन्ह्‌ता? वेग़ बोना पुळ्‍गतोग़, रा?” “दाविद राजाना पुळ्‍गतोग़,” इनजि वेर इतोर. “अह इतेके दाविदि, देवुळि दळ्‍म अरस वेहताह्‌कु, ओन पिसिह केवानु ‘सामि’ इनजोर इह बह इतोग़? दाविद सास्‍त्रमते इह रासिस तासतोग़, सीता मन्ह्‌ताया? ‘देवुळबाबाल नावा सामिन इतोग़, “नना नीवाङ कोंटेतोरिनु नीवा काल इळ्‍न कीयनाह्‌जोम निमा नावा संगे राजेम कीम.” ’ कुदि दाविद ओनु ‘सामि’ इन्ह्‌तोग़ इतेके, ओग़ सिरप दाविदिना पुळ्‍गतोग़ बह आया पग़यनोग़?” इनजि येसु ताल्ह्‌कतोग़. अस्‍के ओनु यहुदिरा पेदल्‍कनाहि बोन्‍के उंद पोल्‍लोवने मल्‍हतलाह वावो. अद दियाताहि येसुन इंका ओसोवने बाताङाय ताल्ह्‌किसि एग़्‍किह कीयलाहि बोग़े बह दीरा केवोग़.